Kiedy następnym razem sięgniesz po taśmę chirurgiczną w apteczce, wiedz że trzymasz w rękach wynalazek którego historia zaczęła się kilkadziesiąt kilometrów nad Ziemią. Micropore – biała papierowa taśma którą zna każda pielęgniarka, ratownik medyczny i każdy kto kiedykolwiek opatrywał ranę – to jeden z tych produktów które istnieją dzięki kosmicznym ambicjom NASA i problemom których nikt wcześniej nie musiał rozwiązywać.
Problem NASA: jak przykleić coś do skafandra i nie zostawić śladów?
Wczesne lata programu kosmicznego NASA to okres intensywnego poszukiwania materiałów które sprawdzą się w ekstremalnych warunkach. Inżynierowie i lekarze misji mierzyli się z problemami które na Ziemi nigdy wcześniej nie istniały – a jednym z nich był problem przyczepiania różnych elementów do ciała astronauty i do powierzchni skafandra kosmicznego.
Elektrody monitorujące pracę serca, czujniki temperatury ciała, opatrunki na drobne urazy podczas treningu i misji – wszystko to musiało być w jakiś sposób przymocowane do skóry lub powierzchni skafandra. Dostępne wówczas taśmy klejące miały jeden z dwóch problemów: albo kleiły za mocno i przy zdejmowaniu powodowały podrażnienia skóry lub uszkodzenia delikatnych powierzchni, albo kleiły za słabo i odpadały w najmniej odpowiednim momencie.
Do tego dochodził problem alergii. Astronauci spędzali w skafandrach wiele godzin, a standardowe kleje stosowane w ówczesnych taśmach medycznych powodowały u części z nich reakcje skórne. W kapsule kosmicznej bez możliwości wezwania dermatologa alergia skórna to poważny problem operacyjny.
3M i poszukiwanie idealnego kleju
NASA zwróciła się do firmy 3M – Minnesota Mining and Manufacturing Company – z którą już wcześniej współpracowała przy różnych materiałach dla programu kosmicznego. Zadanie było precyzyjne: opracować taśmę która przyklei się mocno, ale przy zdejmowaniu nie zostawi śladów kleju ani nie uszkodzi skóry, będzie hipoalergiczna, przepuszczalna dla powietrza i zachowa swoje właściwości w szerokim zakresie temperatur.
Inżynierowie 3M zabrali się do pracy i po wielu eksperymentach opracowali zupełnie nowy typ kleju akrylowego – znacznie delikatniejszy niż stosowane dotychczas kleje gumowe, ale wystarczająco mocny żeby utrzymać opatrunek lub elektrodę na miejscu. Podłożem został specjalnie tkany papier który przepuszcza powietrze i wilgoć, pozwalając skórze pod taśmą „oddychać”.
Tak powstał Micropore – taśma chirurgiczna która trafiła najpierw do apteczek kosmicznych NASA, a potem na całą planetę.
Od kapsuły kosmicznej do każdej apteczki na świecie
Gdy Micropore zadebiutował w medycynie cywilnej, okazało się że rozwiązuje problemy które od lat frustrowały lekarzy i pielęgniarki. Standardowe plastry i taśmy medyczne powodowały podrażnienia u pacjentów z wrażliwą skórą – seniorów, niemowląt, osób po chemioterapii. Micropore z jego delikatnym klejem akrylowym był dla nich rewolucją.
Dziś Micropore i jego następcy to absolutny standard w każdej sali operacyjnej, każdym szpitalnym oddziale i każdej dobrze wyposażonej apteczce pierwszej pomocy. Jest stosowany do mocowania opatrunków, zabezpieczania kaniul, przytrzymywania drenów i dziesiątek innych zastosowań medycznych.
Ale historia Micropore w BHP i bezpieczeństwie pracy to osobny rozdział.
Micropore i rewolucja w apteczkach BHP
Zanim taśmy chirurgiczne nowej generacji weszły do powszechnego użytku, apteczki zakładowe były wyposażone w ciężkie, mało elastyczne plastry na tkaninowym podłożu – skuteczne, ale nieprzyjemne w użyciu i powodujące reakcje skórne u wielu pracowników. Opracowanie hipoalergicznych taśm papierowych otworzyło zupełnie nowe możliwości.
Dziś nowoczesna apteczka pierwszej pomocy w zakładzie pracy bez hipoalergicznych taśm i plastrów to apteczka niekompletna. Przepisy BHP nakładają na pracodawcę obowiązek zapewnienia pracownikom środków pierwszej pomocy – a ich jakość ma bezpośrednie przełożenie na skuteczność udzielanej pomocy i komfort poszkodowanego.
Warto też pamiętać że apteczka to nie tylko plastry i taśmy. Dobrze wyposażona apteczka i sprzęt PPOŻ w miejscu pracy to obowiązek każdego pracodawcy wynikający z Kodeksu Pracy i przepisów BHP. W naszym sklepie znajdziesz kompletne zestawy apteczek dostosowane do różnych typów zakładów pracy – od biura po halę produkcyjną.
Co jeszcze NASA dała medycynie i BHP?
Micropore to tylko jeden z dziesiątek produktów które trafiły z laboratoriów NASA do codziennego użytku. Program kosmiczny był przez dekady jednym z największych akceleratorów innowacji technologicznych na świecie – NASA musiała rozwiązywać problemy których nikt wcześniej nie miał, a rozwiązania często okazywały się przydatne daleko poza kosmosem.
Filtry powietrza dla kabin kosmicznych stały się podstawą dzisiejszych filtrów HEPA stosowanych w szpitalach i zakładach pracy. Pianki amortyzujące przeciążenia dla foteli kosmonautów to dzisiejsze materace i wkładki ortopedyczne. Systemy monitorowania zdrowia astronautów dały podstawy współczesnej telemedycynie. A system HACCP – obowiązujące dziś wszystkich prawo dotyczące bezpieczeństwa żywności – też narodził się z potrzeby nakarmienia astronautów bez ryzyka zatrucia pokarmowego.
Dlaczego ta historia ma znaczenie dla Twojego zakładu pracy?
Historia Micropore uczy czegoś ważnego o bezpieczeństwie w miejscu pracy: najlepsze rozwiązania BHP często przychodzą z nieoczekiwanych kierunków i rozwiązują problemy które wydawały się niemożliwe do rozwiązania. Hipoalergiczna taśma chirurgiczna wydaje się drobiazgiem – ale dla pracownika z wrażliwą skórą który doznał skaleczenia przy maszynie to różnica między sprawną pomocą a dodatkowym problemem zdrowotnym.
Dlatego wyposażenie apteczki zakładowej, dobór odzieży ochronnej czy wybór rękawic roboczych to nie są decyzje które warto podejmować kierując się wyłącznie najniższą ceną. To decyzje które mają realny wpływ na zdrowie i bezpieczeństwo ludzi.
Jeśli chcesz upewnić się że Twój zakład jest właściwie wyposażony w środki pierwszej pomocy i sprzęt BHP, zapraszamy do zapoznania się z naszą pełną ofertą na kams.com.pl – znajdziesz tu wszystko od apteczek i gaśnic, przez rękawice robocze i ochronę głowy, po ochronę dróg oddechowych. Dla firm oferujemy zakupy hurtowe i doradztwo w doborze wyposażenia – szczegóły na stronie BHP dla firm B2B.
Podsumowanie
Biała papierowa taśma w apteczce to kawałek historii programu kosmicznego. NASA potrzebowała rozwiązania którego nie było – 3M je stworzyło. Dziś Micropore ratuje skórę pacjentów w szpitalach i pracowników w zakładach pracy na całym świecie. Nie zła historia jak na wynalazek który większość ludzi traktuje jako zwykły plaster.
źródła
- Oficjalna historia 3M – Micropore Surgical Tape (1960) https://www.3m.com/3M/en_US/about-3m/history/
- NASA Spinoff Program – technologie przeniesione do medycyny i BHP (filtry HEPA, memory foam itp.)
- 3M Micropore Product Information – karty produktu i FAQ






